4

Nước mắt nhân tạo là gì? 4 lưu ý khi dùng nước mắt nhân tạo

Các nguyên nhân phổ biến gây khô mắt gồm gió, nắng, thường xuyên ngồi máy điều hòa, sử dụng máy tính, đọc sách, hay sử dụng một số loại thuốc, phẫu thuật mắt... Lúc này nhiều người thường nghĩ đến việc sử dụng nước mắt nhân tạo để cải thiện tình trạng mắt khô, mỏi hoặc hỗ trợ điều trị các bệnh lý về mắt. Tuy nhiên, không phải loại nước mắt nhân tạo nào cũng tốt và an toàn do đó, nhờ sự tư vấn của chuyên gia hoặc bác sĩ là việc làm cần ưu tiên.



Nước mắt nhân tạo là gì?

Nước mắt nhân tạo là thuốc nhỏ mắt có nồng độ pH và tính chất tương tự với nước mắt tự nhiên; nước mắt nhân tạo chứa các hoạt chất như nước tinh khiết, muối khoáng, Polyethylene Glycol... Được dùng để bôi trơn mắt khô với vai trò duy trì độ ẩm trên bề mặt nhãn cầu.

Nước mắt nhân tạo hay các loại nước rửa mắt thực chất chính là nước muối sinh lý NaCl 0.9%. Một số nước mắt nhân tạo có thêm thành phần khác như chất tăng độ nhầy nhưng công dụng vẫn là dùng để rửa mắt.

nước mắt nhân tạo

Nước mắt nhân tạo dùng để hỗ trợ điều trị tình trạng khô mắt khá hiệu quả

Thành phần của nước mắt nhân tạo

Nước mắt nhân tạo chứa 1 hoặc nhiều hoạt chất như: Hydrogel (thành phần chính), carboxymethyl cellulose, dextran, hypromellose, polyethylene glycol 400 (PEG 400), polysorbate, polyvinyl alcohol, povidone hoặc propylene glycol… được dùng để bôi trơn mắt khô với vai trò duy trì độ ẩm trên bề mặt nhãn cầu.

Muối lactat, glycerin, borat, calci, magie, kali, natri, kẽm,… cũng là những thành phần phụ được bổ sung vào để tạo hệ đệm cho nước mắt tự nhiên.

Các chất bảo quản trong nước mắt nhân tạo

Ngoài thành phần chính là Hydrogel giúp bôi trơn và giữ ẩm cho mắt, bảo vệ mắt khỏi bị nhiễm trùng, đồng thời giảm các triệu chứng khô mắt như bỏng rát, ngứa và cảm giác như thể có vật gì đó ở trong mắt, trong nước nhỏ mắt nhân tạo còn chứa một số các chất đảm nhận vai trò bảo quản như:

  • Benzalkonium chloride (BAC) 0,005 - 0,01%: Đây là chất bảo quản rất thông dụng trong lĩnh vực y tế. BAC trong nước mắt nhân tạo có công dụng phá vỡ màng tế bào vi khuẩn. Tuy nhiên nếu dùng nước mắt nhân tạo chứa BAC trong thời gian dài sẽ ảnh hưởng đến biểu mô giác mạc, tăng tính thấm giác mạc trên bề mặt nhãn cầu, đồng thời làm hỏng cấu trúc lipid và cắt đứt sự liên kết của màng phim nước mắt.
  • Cetrimonium chloride (cetrimid): Tác dụng chính là diệt khuẩn. Tuy nhiên, chất bảo quản này lại gây sừng hóa, có thể gây viêm vùng rìa mắt,  giữa biểu mô và nhu mô kết mạc.
  • GenAqua (sodium perborate), purite, polyquad (polyquaternium -1): Đây là chất bảo quản thế hệ mới, ít có tác dụng phụ so với các chất bảo quản còn lại. Nhóm chất này được thêm vào thành phần của nước mắt nhân tạo để thực hiện nhiệm vụ phân tách thành nước và oxy hoặc phức hợp ion có sẵn trong phim nước mắt.

Công dụng của nước mắt nhân tạo

Điểm qua những công dụng của nước mắt nhân tạo:

  • Nước mắt nhân tạo kịp thời bổ sung nước và cung cấp đủ độ ẩm cho nhãn cầu mắt hoạt động, hạn chế nước mắt bốc hơi và bảo vệ bề mặt nhãn cầu.
  • Nước mắt nhân tạo thay thế nhiệm vụ của nước mắt tự nhiên giúp bao phủ và bảo vệ mắt, giúp ổn định quá trình lành lại của các tế bào trên bề mặt của mắt, giúp cải thiện độ ẩm của các tế bào tổn thương do tình trạng khô mắt gây ra.
  • Nước nhỏ mắt nhân tạo tồn tại lâu hơn trên bề mặt của mắt từ đó giúp dưỡng ẩm cho mắt

4 Lưu ý khi sử dụng nước mắt nhân tạo

Nước mắt nhân tạo giúp mắt kịp thời bổ sung nước và cung cấp đủ độ ẩm cho nhãn cầu mắt hoạt động, hạn chế nước mắt bốc hơi và bảo vệ bề mặt nhãn cầu. Đôi khi nước mắt nhân tạo còn có thể thay thế tạm thời nước mắt tự nhiên giúp bao phủ và bảo vệ mắt, giúp ổn định quá trình lành lại của các tế bào trên bề mặt của mắt, giúp cải thiện độ ẩm của các tế bào tổn thương do tình trạng khô mắt gây ra.

Vì những lợi ích này, nhiều người thường chủ quan sử dụng nước mắt nhân tạo tại nhà mà không cần sự hướng dẫn và chỉ định của bác sĩ. Tuy nhiên, khi tra thuốc nhỏ mắt bạn nên cân nhắc 5 lưu ý sau:

Nên sử dụng nước mắt nhân tạo khi nào?

Bạn có biết vẻ long lanh của mắt là nhờ vào lớp nước mắt rất mỏng bao phủ trên mặt nhãn cầu hay còn được gọi là phim nước mắt (phủ mặt trước giác mạc và kết mạc nhãn cầu), có vai trò làm sạch mắt, diệt khuẩn, giữ độ trong suốt cho giác mạc và duy trì chức năng thị giác.

Nước mắt là chất lỏng tiết ra từ tuyến lệ có nhiệm vụ bôi trơn, bảo vệ bề mặt nhãn cầu, giúp mắt không bị khô và tổn thương.

Tuy nhiên vì một số nguyên nhân (tiếp xúc nhiều thiết bị điện tử, gió, nắng, sử dụng thuốc…) làm lớp màng phim bị rối loạn, khiến cho lượng nước mắt tiết ra không đủ về số lượng hoặc chất lượng dẫn đến hiện tượng khô mắt (khô, cay, cộm xốn, ngứa mắt, nhìn mờ, nhạy cảm với ánh sáng, chảy nước mắt, đổ nhiều ghèn.

Những lúc này người ta thường sử dụng nước mắt nhân tạo để tạm thời khắc phục những tình trạng trên. Tuy nhiên, nếu không khắc phục sớm các nguyên nhân khiến mắt khô sẽ ảnh hưởng nhiều đến chất lượng cuộc sống, gây viêm loét kết mạc, sẹo giác mạc.

Đối tượng nào có thể sử dụng nước mắt nhân tạo?

Một số đối tượng có thể sử dụng nước mắt nhân tạo như:

  • Nhân viên văn phòng, người thường sử dụng các thiết bị điện tử như máy tính, điện thoại, laptop...  thường xuyên khiến ánh sáng xanh nguy hại có điều kiện tấn công mắt
  • Người lao động ngoài trời thường xuyên tiếp xúc với nắng, gió, khói, bụi…
  • Người lớn tuổi bị khô mắt
  • Phụ nữ tiền mãn kinh – mãn kinh
  • Người thường đeo kính áp tròng
  • Người đã mổ cận bằng LASIK
  • Trường hợp mắc một số bệnh lý về kết giác mạc hoặc tuyến lệ

đối tượng có thể sử dụng nước mắt nhân tạo

Nước mắt nhân tạo có thể giúp tạm thời xua đi cảm giác khô, rát của mắt

Cách sử dụng nước mắt nhân tạo an toàn

Để đảm bảo an toàn, bạn nên sử dụng loại nước mắt nhân tạo không chứa chất bảo quản vì không gây độc hại. Tuy loại nước mắt nhân tạo không chứa chất bảo quản này ít tác dụng phụ nhưng có nhược điểm là giá đắt. Bên cạnh đó, bạn nên sử dụng theo chỉ dẫn sau đây:

  • Lựa chọn sản phẩm của công ty uy tín có giấy chứng nhận của cơ quan có thẩm quyền để đảm bảo tính an toàn và hiệu quả trong việc điều trị.
  • Về liều dùng và thời gian điều trị phụ thuộc vào nguyên nhân gây bệnh, đáp ứng điều trị và mức độ khô mắt. Thông thường khi bị khô mắt, bác sĩ có thể chỉ định sử dụng thuốc nhỏ mắt dạng nước nhỏ một giọt cho mỗi bên mắt và thực hiện từ 4–10 lần/ngày.
  • Không sử dụng cùng lúc nhiều loại nước mắt nhân tạo. Các loại nước mắt nhân tạo khác nhau có thể sẽ phản ứng với nhau làm ảnh hưởng đến mắt và làm giảm hiệu quả của thuốc.
  • Trong khi sử dụng nước mắt nhân tạo nên để đầu nhỏ thuốc cách mắt từ 1-2cm và không để đầu lọ tiếp xúc với bề mặt nào để tránh vi khuẩn/ virus tấn công và tránh nhiễm chéo; đậy nắp lại ngay sau khi dùng.
  • Bảo quản sản phẩm ở nhiệt độ phòng từ 15-30 độ C. Ngừng sử dụng sản phẩm sau 15 ngày kể từ khi mở hộp.

cách sử dụng nước mắt nhân tạo

Dùng ngón trỏ để mở rộng mắt ra giúp tra nước mắt nhân tạo dễ dàng hơn

Khi nào cần ngưng sử dụng

Bản chất của nước nhỏ mắt nhân tạo vẫn là thuốc do đó bạn không nên tùy tiện sử dụng và cần thận trọng khi sử dụng theo đơn. Tốt nhất, trước khi sử dụng nên tham khảo ý kiến của bác sĩ chuyên nhãn khoa và quan sát biểu hiện của mắt ngay sau khi nhỏ thuốc:

  • Ngưng dùng thuốc nhỏ mắt ngay nếu phát hiện thấy thuốc đổi màu hoặc trở nên vẩn đục so với màu ban đầu.
  • Ở một số người dùng nước mắt nhân tạo nhận thấy sau một thời gian sử dụng có cảm giác mờ mắt, dính mắt… đây chính là tác dụng phụ của nước nhỏ mắt. Ngay khi gặp triệu chứng này, nên ngừng sử dụng và tham khảo ý kiến của bác sĩ càng sớm càng tốt.

Ngoài ra, bạn không nên tự ý sử dụng chung nước mắt nhân tạo chung với người khác. Khi thấy mắt đỏ đau, cộm ngứa, rát, sưng kéo dài hoặc gặp các triệu chứng bất thường khác sau khi nhỏ thuốc, người bệnh cần tới gặp bác sĩ bác sĩ chuyên khoa gần nhất để được thăm khám. Các dấu hiệu trên có thể là phản ứng của cơ thể do kích ứng hoặc dị ứng với thành phần của thuốc hoặc cũng có thể cho thấy mắt đang có những bệnh lý khác.

Lạm dụng nước mắt nhân tạo và những ảnh hưởng khó lường

Điều trị bệnh khô mắt là một quá trình dài. Nước mắt nhân tạo chỉ là thuốc hỗ trợ trong phác đồ điều trị. Khi có biểu hiện bất thường ở mắt, người bệnh không nên chủ quan, cần đến cơ sở nhãn khoa chất lượng để được chẩn đoán đúng bệnh và có phương án điều trị tốt nhất.

Khi tự ý sử dụng hoặc lạm dụng nước mắt nhân tạo vô tình trở thành “con dao 2 lưỡi” với các tác dụng phụ như:

  • Kích ứng làm mắt ngứa, nóng rát, mắt đỏ rát, xốn mắt, xung huyết kết mạc.
  • Viêm bờ mi, dính bờ mi.

Chăm sóc mắt tốt để mắt sáng khỏe lâu dài

Nước mắt nhân tạo có công dụng chính là dùng để rửa mắt. Do vậy, bên cạnh thói quen rửa mắt, cung cấp độ ẩm cho mắt… các chuyên gia nhãn khoa khuyên mọi người nên biết cách chăm sóc và nuôi dưỡng mắt từ bên trong.

Những thói quen tốt cho mắt khi làm việc và học tập

Nếu phải làm việc trong môi trường khắc nghiệt, ngoài trời nắng gắt… bạn nên mang đồ bảo hộ mắt, đeo kính râm, đội mũ rộng vành để bảo vệ mắt khỏi tác nhân gây hại. Khi phải học tập và làm việc với các thiết bị điện tử trong thời gian dài, bạn nên:

  • Giữ khoảng cách an toàn giữa mắt và tập sách là 30 – 35cm, màn hình máy tính là 50-100cm.
  • Áp dụng bài tập 20-20-20: Cứ 20 phút làm việc tập trung nên cho mắt thư giãn bằng cách nhìn xa một khoảng 20 feet (6m) trong 20 giây.
  • Không sử dụng điện thoại, máy tính ở nơi không đủ ánh sáng
  • Không nên dụi mắt khi cảm thấy ngứa rát
  • Nên rửa tay thật sạch trước khi đeo kính sát tròng, nhỏ mắt, trang điểm mắt…
  • Ngủ đủ giấc cũng là cách bảo vệ mắt được chuyên gia mắt khuyến nghị

Bổ sung dưỡng chất chuyên biệt cho mắt từ bên trong

Rất nhiều người có quan niệm nước mắt nhân tạo là vô hại và vẫn tự ý sử dụng và xem đây như một cách bổ mắt. Tuy nhiên, nước mắt nhân tạo chỉ là phương án tạm thời giúp giảm khô mắt, mắt cần giải pháp giải quyết tận gốc từ bên trong bằng các dưỡng chất thiên nhiên.

Do đó, kết hợp bảo vệ mắt bên ngoài bằng nước mắt nhân tạo và bảo vệ mắt từ bên trong bằng dưỡng chất là giải pháp giảm triệu chứng các bệnh về mắt đặc biệt là khô mắt một cách hiệu quả.

Các chuyên gia cho biết, có hai nguyên nhân dẫn đến tình trạng khô mắt và các bệnh lý nguy hiểm khác về mắt. Thứ nhất, theo thời gian đôi mắt sẽ bị lão hóa là điều hiển nhiên, thứ hai là thiếu sự chăm sóc, chúng ta đã tận dụng đôi mắt quá mức, làm thiếu hụt Thioredoxin.

Đối với các bộ phận quan trọng của mắt như giác mạc, thủy tinh thể và võng mạc, những trục trặc xuất hiện sớm như khô mắt, mờ, mỏi, nhức mắt thường có liên quan đến vai trò của Thioredoxin. Thioredoxin là một phân tử có kích thước nhỏ nhưng giữ vai trò rất quan trọng giúp giữ gìn và bảo vệ tế bào biểu mô sắc tố võng mạc và thủy tinh thể, đặc biệt Thioredoxin làm chậm quá trình lão hóa của các tế bào thị giác, trung hòa các chất gây hại đến tế bào thần kinh thị.

bổ sung dưỡng chất chuyên biệt cho mắt

Wit chứa tinh chất Broccophane thiên nhiên giúp gia tăng Thioredoxin cần thiết cho mắt

Để bảo vệ và chăm sóc mắt dài lâu nên bổ sung các dưỡng chất, hoạt chất sinh học thiên nhiên để hỗ trợ điều tiết mắt như tinh chất Broccophane thiên nhiên được các nhà khoa học Mỹ nghiên cứu và khuyên dùng.

Tinh chất Broccophane giúp gia tăng tổng hợp Thioredoxin giúp trung hòa các chất oxi hóa gây biến đổi cấu trúc protein của thủy tinh thể (khiến thủy tinh thể bị giảm độ truyền suốt ánh sáng), đồng thời bảo vệ lớp tế bào võng mạc trước sự tác động liên tục của các yếu tố gây hại, giúp cải thiện các triệu chứng khó chịu của mắt như khô, mờ, mỏi, nhức; hỗ trợ điều tiết mắt, chảy nước mắt sống làm chậm quá trình lão hóa mắt và đặc biệt là giúp giảm sự tiến triển của các bệnh lý mắt nguy hiểm.

Bên cạnh cách chăm sóc mắt từ bên trong, để bảo vệ và phòng tránh các bệnh lý về mắt, bạn cần hạn chế tiếp xúc với ánh sáng xanh nguy hại từ màn hình thiết bị điện tử (máy tính, điện thoại…), đeo kính râm khi ra ngoài trời, dành nhiều thời gian để mắt nghỉ ngơi, bổ sung nhiều trái cây, rau xanh trong chế độ dinh dưỡng hàng ngày.

Chăm sóc và nuôi dưỡng mắt toàn diện từ bên trong và bảo vệ mắt từ bên ngoài trước những tác động xấu là cách giữ cho đôi mắt luôn sáng khỏe, tinh anh.

 

 

 

 




x

Cách giảm nhức, mờ, mỏi và phòng bệnh mắt

Tên