Tật Khúc Xạ Là Gì? Nguyên Nhân, Triệu Chứng Và Cách Điều Trị

27/08/2020

Các tật khúc xạ của mắt phổ biến nhất bao gồm : cận thị, viễn thị, loạn thị,.. Mỗi loại tật khúc xạ thì có những triệu chứng và dấu hiệu khác nhau.

Theo thống kê của Bệnh viện Mắt Trung ương Hiện nay, hơn 60% dân số Việt Nam bị tật khúc xạ mắt với nhiều mức độ khác nhau. Vậy làm sao để phòng chống và điều trị hiệu quả? WIT sẽ trao bạn “Chìa khóa vàng” với những thông tin xoay quanh tật khúc xạ để có kế hoạch chăm sóc mắt từ sớm.



Tật khúc xạ là gì ?

Tật khúc xạ là hiện tượng mắt bị rối loạn hình ảnh, các triệu chứng thường thấy như không nhìn rõ mọi vật xung quanh, tầm nhìn bị hạn chế hoặc nhòe đi. Đây cũng là nguyên nhân chính gây suy yếu thị lực.

Theo WHO ước tính có khoảng 2,3 tỷ người trên thế giới mắc tật khúc xạ, trong đó có đến 153 triệu người bị mù hoặc giảm thị lực do không được khắc phục kịp thời.

Tật khúc xạ

Tật khúc xạ ở mắt làm suy giảm nghiêm trọng thị lực ở mắt

Mắt khỏe mạnh bình thường khi nhìn đồ vật sẽ cho hình ảnh hiện lên đúng võng mạc mắt, chỉ khi ấy ta mới nhìn đồ vật rõ nét. Sự khúc xạ ở mắt xuất hiện khi có những bất thường ở thành phần quang học của mắt như thể thủy tinh, giác mạc khiến cho hình ảnh ghi nhận không nằm đúng trên võng mạc.

Triệu chứng các tật khúc xạ ở mắt

Thông thường, khi nghe đến các tật khúc xạ ở mắt ta chỉ hình dung nó “na ná” giống nhau vì các triệu chứng ban đầu là suy giảm thị lực và gây ra nhiều bất tiện trong cuộc sống, công việc. Tuy nhiên ở góc độ y khoa, các tật ở mắt được phân thành nhiều loại với nguyên nhân và triệu chứng khác nhau, cụ thể:

Cận thị

Cận thịtật khúc xạ ở mắt phổ biến nhất hiện nay, đặc biệt là cận thị học đường. Những người bị cận thị không thể nhìn mục tiêu ở cự ly xa.

Những biểu hiện thường gặp của tật khúc xạ cận thị:

  • Nhìn mờ, không rõ hình ảnh
  • Nhức mắt
  • Phải nheo mắt để nhìn rõ mục tiêu
  • Hay chảy nước mắt

tật khúc xạ cận thị

Cận thị căn bệnh về mắt phổ biến hiện nay

Viễn thị

Ngược lại với cận thị, viễn thị có độ dài của mắt ngắn hơn bình thường (viễn thị do khúc xạ). Viễn thị là sự sai lệch về khúc xạ làm cho mắt ở tình trạng nghỉ ngơi, các tia sáng tới song song vào mắt, thay vì hội tụ đúng trên võng mạc lại hội tụ sau võng mạc. Để nhìn thấy rõ, mắt phải điều tiết để đưa ảnh từ sau về đúng trên võng mạc.

Biểu hiện thường gặp của tật khúc xạ viễn thị:

  • Người bị viễn thị nhìn gần khó khăn, trong khi nhìn xa tốt hơn
  • Dễ mỏi mắt, đau ở thái dương
  • Do thường xuyên phải điều tiết mắt, lông mày và mi khiến da vùng mắt bị nhăn nheo

tật khúc xạ viễn thị

Những người mắc bệnh viễn thị chỉ nhìn rõ các vật ở xa

Loạn thị

Loạn thị xảy ra khi mục tiêu quan sát không thể hội tụ ở võng mạc, khiến mắt bị mờ, nhìn méo, nhòe. Loạn thị xảy ra do giác mạc không còn giữ được độ cong hoàn hảo mà bị biến dạng không đều, dẫn đến các tia sáng tới mắt sẽ hội tụ ở nhiều điểm khác nhau (có thể trước hoặc sau võng mạc).

Những biểu hiện thường gặp của tật khúc xạ loạn thị:

  • Nhìn hình ảnh bị mờ, nhòe, méo mó, không rõ
  • Nhìn 1 vật thành đôi hoặc ba bóng mờ
  • Rất khó để nhìn ở mọi khoảng cách
  • Thường xuyên mỏi mắt, chảy nước mắt, nhức mắt,…

tật khúc xạ loạn thị

Nguyên nhân dẫn đến các tật khúc xạ

Có 3 bộ phận quyết định đến khả năng tập trung tia sáng bao gồm: thủy tinh thể, giác mạc và trục nhãn cầu. Khi một trong 3 hoặc cả 3 thay đổi về cấu trúc, chức năng là nguyên nhân chính dẫn đến tật khúc xạ mắt, cụ thể:

  • Thủy tinh thể quá phồng hoặc quá dẹp so với bình thường
  • Sự láo hóa của lens mắt
  • Giác mạc quá phẳng hoặc quá cong
  • Thủy tinh thể không đều, giác mạc bị thay đổi độ cong 
  • Trục nhãn cầu có độ dài nằm ngoài giới hạn 22-24mm

Tật khúc xạ thường gặp ở những ai?

nguy cơ mắc tật khúc xạ

Sử dụng nhiều máy tính và trong thời gian lâu có nguy cơ mắc tật khúc xạ cao

Rất nhiều người có quan niệm rằng, tật khúc xạ chỉ gặp ở những người có nguy cơ cao do di truyền từ người thân hoặc thường xuyên tiếp xúc với máy tính, điện thoại, điều này không phải không đúng, nó chỉ thiếu. Cụ thể, có nhiều người nằm trong nguy cơ mắc tật khúc xạ như:

  • Mắc tật khúc xạ bẩm sinh, di truyền chiếm phần lớn trong các trường hợp mắc
  • Làm việc và học tập quá nhiều (trên 8 tiếng) hoặc quá lâu trong thời gian liên tục trên 2 giờ.
  • Làm việc và học tập trong điều kiện thiếu ánh sáng
  • Thói quen đọc sách thiếu khoa học, nhìn với cự ly quá gần (nên cách mắt từ 30cm)
  • Chế độ ăn uống không đầy đủ các thành phần dinh dưỡng,  thiếu Vitamin A
  • Những người đã từng phẫu thuật mắt hoặc chấn thương mắt
  • Những người mắc bệnh tiểu đường, huyết áp cao
  • Đối tượng thường xuyên sử dụng chất kích thích, rượu bia, thuốc lá

dấu hiệu của tật khúc xạ

Mắt mờ mệt mỏi là dấu hiệu điển hình của tật khúc xạ

Phương pháp điều trị tật khúc xạ phổ biến hiện nay

Để xác định được phương pháp điều trị tật khúc xạ mắt thích hợp với mình, bạn nên đến cơ sở chuyên khoa mắt để khám khúc xạ mắt và được bác sĩ nhãn khoa tư vấn cụ thể.

Các sai số về tầm nhìn của mắt có thể được điều chỉnh bằng một số phương pháp điều trị như:

Đeo kính mắt

Đây là cách đơn giản và an toàn được nhiều chuyên gia khuyên dùng để điều trị tật khúc xạ. Để chọn đúng kính, bác sĩ nhãn khoa sẽ điều chỉnh đúng sai số giúp bạn có tầm nhìn tốt hơn, được bảo vệ hơn và đôi mắt cũng dễ chịu hơn.

Với mỗi tật khúc xạ sẽ có một loại kính khác nhau:

  • Cận thị: Kính phân kì
  • Viễn thị: Kính hội tụ
  • Loạn thị: Kính đặc biệt kết hợp cả phần hội tụ và phân kỳ
  • Đeo kính áp tròng: Tùy từng trường hợp mà bác sĩ nhãn khoa chọn kính áp tròng để đảm bảo tầm nhìn rõ và rộng hơn, người dùng cũng thoải mái và tiện lợi hơn. 

Điều trị bằng cách đeo kính

Đeo kính là cách khắc phục tật khúc xạ đơn giản

Đeo kính áp tròng

Trong một số trường hợp, sử dụng kính áp tròng sẽ giúp cung cấp tầm nhìn và sự thoải mái nhất định. Đây là một trong những lựa chọn hiệu quả và an toàn nếu sử dụng theo đúng chỉ định.

Ngoài ra để hạn chế nguy cơ bị nhiễm trùng mắt do kính áp tròng gây ra thì hãy tìm hiểu kỹ về nó và tham khảo ý kiến của Bác Sĩ trước khi sử dụng.

Phẫu thuật khúc xạ

Giúp thay đổi hình dạng của giác mạc vĩnh viễn. Tuy nhiên, không phải trường hợp tật khúc xạ mắt nào cũng có thể phẫu thuật. Bác sĩ nhãn khoa sẽ khám và quyết định xem bạn có phù hợp và lựa chọn loại hình phẫu thuật phù hợp.

Có một số phẫu thuật khúc xạ như: Lasik, Relex smile, Femtosecond lasik, Phakic,… tùy vào điều kiện kinh tế mà bạn có thể lựa chọn phương pháp phù hợp với mình dưới sự tư vấn của bác sĩ nhãn khoa.

phẫu thuật tật khúc xạ

Phẫu thuật tật khúc xạ giúp thay đổi hình dạng của giác mạc vĩnh viễn

Với trường hợp bị tật khúc xạ do đục thủy tinh thể gây ra hoặc thoái hóa, bác sĩ chỉ định mổ để thay thủy tinh thể nhân tạo.

Với phương pháp này, sự thay đổi hình dạng giác mạc cho phép các tia sáng tập trung chính xác ở võng mạc, phục hồi khả năng tập trung của mắt nhờ đó tầm nhìn được cải thiện.

Cách phòng chống tật khúc xạ

Tật khúc xạ dễ mắc nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa nếu bạn thực hiện đúng các phương pháp phòng chống mà chúng tôi gửi đến bạn dưới đây:

  • Nên khám và kiểm tra mắt định kỳ 6 tháng một lần
  • Kiểm soát và điều trị các bệnh lý như tiểu đường, huyết áp
  • Bảo vệ mắt khỏi ánh nắng mặt trời, tia cực tím UV
  • Không làm việc quá lâu, hãy để mắt nghỉ ngơi, sau 20 phút làm việc
  • Điều chỉnh vị trí màn hình máy tính phù hợp (cách mắt 50 đến 60 cm và tầm nhìn màn hình thấp hơn mắt từ 10-20 cm)
  • Không nhìn vật ở khoảng cách quá gần (nhỏ hơn 30cm) 
  • Nên sử dụng ánh sáng tự nhiên, ánh sáng đèn vàng có cường độ vừa phải
  • Ngủ đủ giấc, hạn chế thức khuya
  • Tránh xa các sản phẩm có cồn, chất kích thích như thuốc lá, rượu bia, ma túy,…
  • Ăn uống lành mạnh, nguồn thực phẩm dồi dào
  • Tăng cường các hoạt động nghỉ ngơi vui chơi ngoài trời như đi bộ, câu cá dã ngoại, du lịch,…

Nghiên cứu mới nhất của các nhà khoa học Mỹ cho thấy, tinh chất từ Broccophane thiên nhiên giúp tăng Thioredoxin – loại protein phân tử nhỏ, có khả năng giúp bảo vệ tế bào biểu mô sắc tố võng mạc và thủy tinh thể, đồng thời giữ vai trò rất quan trọng trong nhiều phản ứng sinh hóa, giúp duy trì cấu trúc và bảo vệ chức năng cho mắt.

 

Nguồn tham khảo:

https://en.wikipedia.org/

https://www.who.int


8 Nguyên nhân gây đục thủy tinh thể phổ biến nhất hiện nay
Nguyên nhân phổ biến nhất của bệnh đục thủy tinh thể là do quá trình lão hóa. Đây là lý do tại sao phần lớn những người mắc phải là người cao tuổi. Mặc dù vậy, cũng có một số bệnh lý...
Chi tiết
Đột quỵ mắt - Lời cảnh báo cho những người nghiện điện thoại
Một người đàn ông Trung Quốc vừa bị đột quỵ mắt (mù tạm thời) do dùng smartphone nhiều giờ liền trong bóng tối trước khi đi ngủ. Đây là lời cảnh báo đối với những ai có thói quen không...
Chi tiết
Đục thủy tinh thể ở người già, Vì sao người trẻ vẫn bị
Đục thủy tinh thể ở người già là một kết quả phổ biến của quá trình lão hóa và xảy ra thường xuyên ở những người lớn tuổi. Khoảng 1/5 người lớn trên 65 tuổi bị đục thủy tinh thể....
Chi tiết
Chống mỏi mắt khi ngồi máy tính, chảy nước mắt sống phải làm sao?
Xem điện thoại nhiều bị mỏi mắt, nhức mắt, chảy nước mắt sống… là những triệu chứng của hội chứng thị giác màn hình mà ít người biết. Nguy cơ mắc hội chứng này gặp ở 75% những...
Chi tiết
6 cách bảo vệ mắt cho dân văn phòng đơn giản nhưng ít ai biết!
Thường xuyên sử dụng các thiết bị công nghệ như máy vi tính, laptop, điện thoại… khiến mắt dễ bị mỏi mắt, bị khô và tiềm ẩn nhiều nguy cơ mắc các bệnh khúc xạ về mắt. Đặc biệt, có...
Chi tiết
Nguyên nhân, cách ngăn ngừa và cải thiện bệnh thoái hóa điểm vàng
Dạo web, lướt mạng xã hội rồi rep chat với bạn bè khiến mắt bạn vẫn phải làm việc dù đang giải trí, thư giãn. Bạn có biết việc tiếp xúc quá nhiều với các thiết bị điện tử không chỉ...
Chi tiết
5 dấu hiệu ung thư võng mạc mắt
Ung thư võng mạc mắt là bệnh mắt nguy hiểm, giai đoạn đầu các triệu chứng biểu hiện của bệnh thường rõ ràng hoặc dễ gây nhầm lẫn, do đó khi phát hiện các bất thường ở mắt như những...
Chi tiết
Bệnh viêm võng mạc mắt vùng trung tâm
Bệnh viêm võng mạc mắt vùng trung tâm còn được biết đến với tên gọi hắc võng mạc trung tâm thanh dịch hay viêm võng mạc trung tâm thanh dịch, đây là bệnh mà khu vực trung tâm hay còn gọi là...
Chi tiết
Các bệnh võng mạc thường gặp ở người trẻ
Môi trường ô nhiễm, khói bụi, chất độc hại, thiết bị điện tử,... gây áp lực lên sức khỏe con người trong đó có đôi mắt. Thống kê cho thấy các bệnh lý về mắt đang ngày càng trẻ hóa,...
Chi tiết
5 Mẹo chữa đau mắt khi hàn điện nhanh khỏi nhất
Để bảo vệ mắt trước các tia hàn điện, khi tiếp xúc cần che chắn, đeo kính bảo hộ để tránh những tổn hại do hồ quang điện có thể gây ra cho mắt. Trường hợp đã che...
Chi tiết


WIT - TĂNG CƯỜNG THỊ LỰC
GIẢM MỜ, MỎI MẮT

x

Cách giảm nhức, mờ, mỏi và phòng bệnh mắt